Sofya Tolstoy’un günlüklerinin yeni basımı, Rus edebiyat üstadıyla yaşadığı perişan hayatı belgeliyor.

Anna Karenina’nın ünlü açılış cümlesi, tüm mutlu ailelerin birbirine benzediğini, ancak her mutsuz ailenin kendi halinde mutsuz olduğunu söylüyor. Şimdi, Lev Tolstoy’un karısı Sofya’nın günlükleri, Rus yazarlarının belki de en büyüğünün sorunlu aile hayatına yeni bir ışık tutmaya hazırlanıyor.

Sofya’nın 50 yılı aşan ve bu Ekim ayında Alma Books tarafından yayınlanacak olan günlüklerinden ortaya çıkan, çektiği acıya rağmen karısını 13 çocuğunu emzirmeye zorlayan, ailesine karşı kayıtsız, zalim ve zor bir adamın resmidir.

Tolstoy’un 1895’in başında yazılan Savaş ve Barış kitabı da dahil tüm eserlerini uyarlayan Sofya,  “İnsanlığın mutluluğu için vaaz ettiği her şey, benim için gittikçe zorlaşan hayatımı yalnızca daha da karmaşıklaştırır.” diye yazdı. “Onun vejetaryen beslenmesi iki yemek hazırlamanın karışıklığı anlamına geliyor, bu da iki kat masraf, iki kat iş demek oluyor. Sevgi ve iyilik üzerine vaazları onu ailesine karşı kayıtsız kıldı ve her türlü ayak takımının aile hayatımıza girmesi anlamına geldi. Dünyevi çıkarlardan (tamamen sözlü olarak) feragat etmesi , onu diğerlerini görmezden gelen ve aşırı derecede ciddi biri yaptı.”

Daha sonra, 1899 yılının Ekim ayında, Tolstoy kötü bir öksürük ve soğuk algınlığı ile nereye gideceğini Sofya’ya söylemeden yürüyüşe çıktığında Yasnaya Polyana’da yaşadığı hayatın bir tesvirini sundu. “Bir fırtına koptu, yağmur ve kar yağdı, çatılar ve ağaçlar parçalandı, pencere çerçeveleri çatırdadı, hava karardı, henüz ay yoktu ve o hala görünmedi. Boğazımda bir düğüm ve kalbimdeki çarpıntı ile verandaya çıkıp terasta durdum; tıpkı gençken o ava gittiğinde endişeyle saatlerce dönmesini beklediğim gibi.” diye yazdı. Sonunda geri döner, ağlamaya ve onu azarlamaya başlar.”Ve tüm tutkulu ve sevgi dolu sözlerime karşılık onun cevabı, ‘Dışarı çıktıysam ne olmuş? Ben küçük bir çocuk değilim, sana söylemek zorunda değilim.’ oldu. Ona kızgın hissettim. Ona çok sevgi verdim ve onu önemsedim ama onun kalbi buz gibiydi.”

Yetenekli ve entelektüel bir kadın olan Sofya daha geniş ufuklara özlem duyuyordu ama kocası tarafından gittikçe dışlanıyor ve küçümseniyordu. Günlükleri 20 yıldan fazla bir süre önce akademik baskı olarak yayınlandı fakat Alma Books daha erişilebilir bir nüsha üreterek daha geniş bir okuyucu kitlesine ulaşabileceklerine inanıyor. Nobel ödüllü Doris Lessing’in Tolstoy’u cinsel açıdan ilgisiz ve bir canavara benzeyen kötü bir koca olarak tanımlayan önsözü de, kitapta yer alacak.

Alma, günlüklerin gelecek bahardaki yeni baskısında yönetmen Alessandro Gallenzi’nin “çok riskli” olarak nitelendirdiği daha önce yayınlanmamış materyalleri de dahil etmeyi umuyor. Gallenzi, “Tolstoy’u çok eleştirdi ve bu Tolstoy’un statüsü nedeniyle 70’lerde Rusya’da yayınlanmak için uygun görülmedi. Sofya onu çok kıskanıyordu.” demişti.

 

Yazar: Alison Flood

Çevirmen: Gizem Kara

Kaynak: The Guardian