Polonya’da tarihi 5000 yıl önceye dayanan kale ve mezarlık keşfedildi

Polonya’da tarihi 5000 yıl önceye dayanan kale ve mezarlık keşfedildi

Arkeologlar Polonya’daki antik mezarlığın 5500 yıllık olduğunu tahmin ediyorlar. Şimdiye kadar 7 höyük bulundu ve bir düzine kadar daha olduğu tahmin ediliyor.

Arkeologlar, tarlanın uydu fotoğraflarında görülen ekin çizgileri üzerine yaptıkları araştırmalar sonucunda Polonya’da 5000 yıllık uzun höyükler ve taş kaplı dev bir antik mezarlık kompleksini yeryüzüne çıkardılar.

2 yıldan uzun bir süre önce Krakow’un yaklaşık 30 mil (50 km) kuzeydoğusundaki Debiany kasabasının kırsal tarafında kazı çalışmalarına başlandı. Şimdiye kadar yedi neolitik dönem mezarının yanında erken Orta Çağ döneminden bir kale ve Bronz Çağından kalma iki at kalıntısını gün yüzüne çıkardılar. Lakin henüz antik mezarlık kompleksinin gerçek sınırları bilinmiyor.

Arkeologlar her biri 130 ila 160 feet (40-50 m) uzunluğunda topraktan, taştan ve günümüze gelene kadar çürümüş tahtadan oluşmuş çitleri içeren bir düzine kadar höyük olduğunu düşünüyorlar. Bu höyüklerin Avrupa’nın ilk çiftçileri oldukları düşünülen ve yapmış oldukları seçkin çömlekçilik faaliyetlerinden isimlerini alan Funnel Beaker kavminden kalan eserler oldukları düşünülüyor.

Arkeologlar Marcin Przbyla ve Jon Bulas Line Sience dergisine yazdıkları e-mailde, Debiany’deki megalitik antik mezarlığın orta Avrupa’daki en büyük ve en ilginç yerlerden biri olduğunu ve Funnel Beaker kavminin mezar gelenekleriyle alakalı olağan dışı bilgilere ulaştıklarını söylediler.

Uydu görüntüsündeki ekin izlerinin aslında 4 köşeli bir yer altı yapısı olduğu ortaya çıktı. Neolitik dönem mezarlığının höyük ve lahitleri sahada yapılan kazı çalışmaları sırasında kalenin güney ve kuzey kesimlerinde bulundu.

Krakow’da bağımsız bir arkeolog olan Bulas, tarlanın uydu görüntüsünde düz çizgileri fark etti. Düz çizgilerin üstündeki ekinlerde ufak değişiklikler olmasının sebebi yer altındaki dört köşeli yapılardan kaynaklanıyor olabilir.

Bulas ve Przybyla dünyanın manyetik alanındaki ufak değişiklikleri hesaplayan manyetik gradyometreler kullanarak üzerine bastıkları zeminin geçmişte rahatsız edilip edilmediğini ortaya çıkarmak için kazı sahasını ziyaret ettiler.

Uydu fotoğraflarında görülen dört köşeli yapının ise 1025 yılında kurulan ilk Polonya Krallığı’ndan da önce, 9-10. yy. gibi yapılan bir erken dönem Orta Çağ kalesi olduğu ortaya çıktı.

Fakat 2019 ve 2020 yıllarında yapılan kazılar Orta Çağ kalesinin, 5500 yıllık olduğu düşünülen uzun höyüklerin üzerine yanlışlıkla ve bilinmeden yapıldığını ortaya çıkardı.

Przybyla’nın Science in Poland dergisine verdiği demeçte, şu ana kadar erozyona uğramış olmalarına rağmen höyüklerin aslında daha yüksek olduğunu söyledi. Bu höyükler taş lahit mezarların üzerine toprak yığılarak oluşturulurdu ve tahta sütunlarla güçlendirilirdi. Şu an ise sütunlar günümüze kadar çürümüş olduğu için sadece kalıntılar ve sütunun bıraktığı boşluk kalmış durumda.

Araştırmacılar mezarlarda henüz hiç iskelet kalıntısı bulamadılar fakat mezarı çevreleyen toprakta Neolitik kalıntılarının izlerini tespit ettiler.

Przybyla ve Bulas’ın Live Science’a verdikleri demeçte arkeoloji takımının yakın zamanda dizginleriyle birlikte yan yana gömülen iki at mezarını kazdıklarını söylediler. Ekip, mezarın bölgenin Bronz Çağının ortalarına denk gelen 3500 yıl öncesine dayandığını söyledi.

Bu yan yana gömülmüş iki atın tarihi Bronz Çağı’nın ortalarına kadar gidiyor; Neolitik dönem mezarlığından binlerce yıl sonrası.

Bu yan yana gömülmüş iki atın tarihi Bronz Çağı’nın ortalarına kadar gidiyor; Neolitik dönem mezarlığından binlerce yıl sonrası.

Funnel Beaker Kavmi

Debiany civarındaki antik höyükleri inşa eden bu kavim, M.Ö 4100 dolaylarında orta Avrupa’ya yayılmıştır.

Bu insanların bölgeye bugünün Fransa ve İspanya’sından göçen çiftçi insanlar olduğu düşünülüyor, ki onların da Ortadoğu’nun tarım tekniklerini benimseyip Balkanlara göçen insanların torunları olduğu düşünülüyor.

Arkeologlar, Polonya’nın başka yerlerinin yanı sıra Almanya ve Güney İskandinavya’da da Funnel Beaker kavmince yapılan uzun höyükler ve mezarları yer yüzüne çıkardılar. Bunlardan en iyi bilinenlerinden biri ise Polonya’nın Kujawy bölgesinin ormanlarında gizlenen, bazen de Polonya Piramitleri olarak adlandırılan devasa mezar höyükleridir.

Fakat arkeolog Przybyla, Debiany çevresinde bulunan antik mezarlığın Funnel Beaker kavmi tarafından yapılan mezarlık komplekslerinden en büyüğü olabileceğini söyledi.

Arkeologlar Neolitik dönem höyük mezarlarının, ayrıca Orta Çağ kale ve hendeği hakkında daha çok şey öğrenmek adına kazı çalışmalarına devam etmeyi planlıyorlar.

Şimdiye kadar arkeologlar kalenin kalıcı bir yerleşim yeri olduğuna dair bir kanıt bulamadılar, bunun bir askeri kamp yeri olabileceğini düşünüyorlar. Polonya’da bu yapıya benzer başka bir yapı henüz bulunamadı.

Przybyla ve Bulas bu eşsiz keşfin 9-10. yy. tahkimat teknikleri ve çalkantılı Polonya tarihi hakkında onlara yardım edebileceğini söylediler.

Kaynak: Live Science

Yazar: Tom Metcalfe

Çevirmen: Anıl Yeşiloğlu

Düzenleyen: Başak Çetinbülüç

Leave a comment