Nike

Nike

Yunan mitolojisinde Nike; hız, güç ve zafer tanrıçasıdır. Kanatlı Tanrıça olarak da bilinen Nike, çoğunlukla kanatlı olarak resmedilir. O, Pallas (Titan) ve Styx’in çocuğudur. Çoğu inanışta Styx, dünyayı cehennemin kapılarından (Hades) ayıran nehrin adıdır. Styx Nehri adını, Nike’ın büyükbabası Tethys’ten almıştır. Nike ve üç kız kardeşi Zelus (şevk/enerji), Bia (kuvvet) ve Kralas (dayanıklılık), nihai hedefi Olympus Dağı’nın kontrolünü kazanmak olan büyük Titan Savaşı’nda, Zeus’a yardım etmeleri için Styx tarafından dünyaya getirildiler.

Antik Yunanlılar Nike’a tapardı çünkü Nike’ın onları ölümsüz hale getirebileceğine ve insanlara herhangi bir görevi yerine getirebilmek için gerekli olan gücü ve hızı verebildiğine inanıyorlardı.

Plüton, bazı gezegen uzmanları tarafından artık bir gezegen olarak görülmese de 2013 yılında Styx, Plüton’un uydusu olarak kabul edilmiştir.

Nike, büyük Titanomachy çatışması sırasında Baş Yunan Tanrısı Zeus ile ittifak kurdu. Bu olay sırasında Nike, Zeus’un baş savaş arabası sürücüsü olarak görev almıştır. Nike’ın böyle bir görevi yapmasının mükâfatı ise, Zeus’un onu yanında tutacağına ve sonsuza kadar koruyacağına söz vermesiydi. Bu yüzden genellikle Olimpos Dağı’nda, Zeus’un yanında oturur vaziyette görülür.

Roma mitolojisinde Nike, Yunanistan Roma İmparatorluğu’na yenik düştükten sonra Victoria olarak tanındı. Attika’daki Zeus tapınağı gibi yerlerdeki heykellerde ve Atina’daki Athena Tapınağı’nın Batı Portikosu’nda Zeus ile birlikte görünmektedir.

Nike yalnızken göründüğünde, hep kanatları vardı ve sağ elinde bir palmiye dalı taşırdı. Fakat başka bir tanrıyla birlikteyse, hep kanatsızdı. Birkaç söylentiye göre Nike, Atina’dan asla ayrılamasın diye kanatsız olarak resmedilirdi.

1863’te ortaya çıkarılan ve “Nike of Samothrace” olarak bilinen M.Ö. 424-203 yıllarına ait heykel, Paris’teki Louvre Müzesi’nde görülebilir. Varlığı bilinen en eski Nike heykelinin M.Ö. 550 yılına kadar uzandığına ve Yunan adası Delos’ta olduğuna inanılmaktadır.

Nike’ın çoğu heykelleri altın ve fildişi kaplı odun parçasının çekirdeğinden yapılmıştır. Bunlardan birinin 8 metre olduğu tahmin edilmektedir. Zeus’un ve Athena’nın birçok heykelinin sağ elinde Nike’ın küçük heykelini tutmaktadırlar.

Nike’ın resim, heykel ve diğer sanat ortamlarındaki tipik kıyafeti; onun zaferi bahşetme veya zaferin değerinin kalmaması durumunda onu sonrasında kaldırma hakkını simgeleyen, altından ve kanatlardan oluşan dökümlü bir elbiseydi. Her zaman barışın simgesi olarak elinde bir palmiye dalı taşırdı. Taşıdığı çok önemli bir diğer şey ise; savaşlarda veya meydan okuma oyunlarında her zaman bir galip olanı taçlandırmak için hazır olan çelenkti. Hermes’in asasıyla resmedilmesi, Nike’ın görevlerinden birinin tanrılardan gelen bir haberci olarak hizmet ettiği anlamına gelir.

Nike’ın elinde çelenk tutarken tasvir edilmesi bize, zafer tanrıçası olarak her zaman kazananın boynunu ve omuzlarını zafer çelengiyle kaplamaya hazır olduğunu hatırlatmaktadır. Ayrıca bir kupa, ibrik ve zafer konuşması yapılırken içilen bir kadeh ile de birçok kez görülmüştür.

Nike, genellikle her savaşın galibinin adını yazdığı bir kalkanla görülmektedir.

Nike modern dünyayla nasıl ilişkilidir?

● İster 2017 ister M.Ö. 250 yılı olsun fark etmez, insanlık spor ya da kariyeri olan bazı ilgi alanlarında başarıyı ve zaferi bir numara olmakla özdeşleştirmiştir.

● 1928’den beri Olimpiyat Madalyası, Nike’ın zafer çelenginin ve galibin isminin kazılı olduğu kalkanın ön tarafında durmaktadır.

● Tüm Rolls-Royce araçlarındaki kaput süslemesinin bir kısmı Nike tasvirini içerir.

● Honda motosikletleri Nike’ın sembolünü şirket logosunun bir parçası olarak kullanır.

● Nike, 1945’ten beri Amerika’nın Uçaksavar Müze Sistemi tarafından kullanılan bir sembol olmuştur.

●Heykellerinde genelde zaferi şarkı ve dansla kutlamak için kullanılan lir ve kitaraya yer verilmiştir.

● Zeus’un Nike’ı hız, güç ve zafer tanrıçası olarak sonsuza kadar yaşatma sözüne uygun olarak, her yaştan insan Nike ayakkabı giyme şansına sahiptir. Nike’ın gücünün kanıtı olarak birçok spor yıldızı, başarılarını Nike ayakkabılarına borçlu olduklarını iddia ediyor. Spor ayakkabı satışlarının yüzde otuzu Nike’a aittir. Örneğin, Michael Jordan’ın Nike sponsorluğundan elde ettiği paranın Nike’ın tüm üretim iş gücünden kazandığından daha fazla olduğu söylenmektedir.

● Merkezi Oregon’da bulunan Nike, 1978’den beri spor malzemeleri ve giyim dünyasının lideridir ve dünya çapında 44000 işçi çalıştırdığı tahmin edilmektedir. Nike ismi, hızın ve zaferin sembolü olduğu için şirket kurucuları tarafından seçilmiştir.

● Nike her ayakkabısının yanında görülen logosu için; Nike çalışanı Carolyn Davis’in tasarımına 35 dolar ödendi. Söylentiye göre daha sonra açıklanmayan miktarda hisse senedi opsiyonu da aldı.

Çeviren: Berra ARTUL

Düzenleyen: İrem Nur ARSLAN

Kaynak Linki: GreekGodsandGoddesses

Leave a comment