Gestalt terapisi ve şimdiyi iyileştirmek için kullanmak

Gestalt terapisi ve şimdiyi iyileştirmek için kullanmak

Gestalt terapisi, geçmiş deneyimlere dalmak yerine bir bireyin mevcut yaşamına ve zorluklarına odaklanan hümanist, bütünsel, kişi merkezli bir psikoterapi şeklidir. Bu yaklaşım, bir kişinin hayatının bağlamını anlamanın ve suçlamaktan çok sorumluluk almanın önemini vurgular.

Terapiye başlamayı düşünmek biraz korkutucu olabilir, özellikle de kendinizi terapi odasında geçmişten bahsederken hayal ediyorsanız. Geçmişi yeniden gözden geçirmek, neyin iyileştirilmesi gerektiğini belirlemenin önemli bir parçası olsa da, Gestalt terapisi daha çok danışanın “burada ve şimdi” deneyimine odaklanan bir yaklaşımdır.

Gestalt ne demek?

Gestalt, tanımı gereği, bir şeyin biçimine veya şekline atıfta bulunur ve bütünün, parçalarının toplamından daha büyük olduğunu öne sürer. Bu özel danışmanlık teorisinde algı üzerinde bir vurgu vardır. Gestalt terapisi, dünyamızı ve deneyimlerimizi nasıl anlamlandırdığımıza ve anlamlandırdığımıza dikkat eder.

Gestalt terapisinde danışanın, yargılama korkusu olmadan deneyimlerini güvenli bir şekilde keşfetme alanı vardır. Aslında, danışanlar sadece duyguları veya deneyimleri hakkında konuşmaya değil, aynı zamanda terapistle gerçek zamanlı olarak işlenebilmeleri için onları odaya getirmeye teşvik edilir.

Farklı bir yaklaşım

Gestalt psikolojisine dayanarak, bu tür terapi 1940’larda daha geleneksel psikanalize bir alternatif olarak tanıtıldı. Gestalt terapisi, o zamanki karısı Laura Perls’in yardımıyla Fritz Perls tarafından geliştirildi. Hem Fritz hem de Laura psikanaliz ve Gestalt psikolojisi eğitimi aldı.

Paul Goodman gibi diğerleriyle birlikte, doğası gereği insancıl bir terapi stili geliştirmek için birlikte çalıştılar. Başka bir deyişle, yaklaşım kişiye ve deneyimlerinin benzersizliğine odaklandı.

Bazı terapi yaklaşımları, sıkıntı ve semptomlar konusunda uzman olarak terapiste odaklanma eğilimindedir. Terapist, deneyimledikleri ve nasıl iyileşeceği hakkındaki bilgilerini paylaştığı için danışanın öğrenme rolü daha fazladır.

Kullanımlar ve faydalar

Gestalt tedavisinin tedavi etmek için kullanılabileceği çeşitli koşullar vardır:

  • Kaygı
  • Depresyon
  • Düşük öz yeterlilik
  • Kendine güvensizlik
  • İlişki sorunları

Gestalt terapisi, insanların daha fazla öz farkındalık kazanmalarına ve şu anda yaşama konusunda daha büyük bir yetenek kazanmalarına yardımcı olmak için de yararlı olabilir.

Diğer potansiyel faydalar şunları içerebilir:

  • Gelişmiş bir öz kontrol duygusu
  • Zihinsel durumları daha iyi izleme ve düzenleme yeteneği
  • İhtiyaçlarınıza ilişkin daha iyi farkındalık
  • Olumsuz duygulara daha iyi tolerans
  • Geliştirilmiş iletişim becerileri
  • Geliştirilmiş farkındalık
  • Artan duygusal anlayış

Anahtar fikirler

Aşağıdakiler dâhil Gestalt terapisi ile devreye giren birkaç temel fikir vardır:

Deneyim algıyı etkiler

Terapiye yönelik bu hasta merkezli yaklaşımda, Gestalt terapisti hiç kimsenin tamamen objektif olamayacağını ve çevremizden ve deneyimlerimizden etkilendiğimizi anlıyor. Gestalt Terapisinde eğitim almış bir terapist, danışanlarının kendi kararlarını dayatmadan ve danışanlarının deneyimlerinin gerçeğini kabul etmelerine izin vermeden kendi gerçeklerini paylaşmaları için alan tutar.

Bağlam önemlidir

Gestalt terapistleri seansta hastalarının deneyimleri hakkında bilgi edinmek ister. Bağlamın önemli olduğu ve terapistlerin, danışanın deneyimlerinin, algılarının ve burada ve şimdi olaylara tepkilerinin daha fazla farkına varmasına yardımcı olmak için teknikler kullandıkları anlaşılmaktadır.

Gestalt terapistleri, özellikle geçmişi hedef almaktan ve hastalardan kasıtlı olarak eski deneyimleri ortaya çıkarmalarını istemekten ziyade, danışanların giderek daha fazla farkına vardıkça, mevcut engellerin üstesinden gelebileceklerini anlayarak çalışırlar. Zorunlu çalışma veya teknik yoktur, sadece hasta farkındalığı için yer ayırmak bu yaklaşımın anahtarıdır.

Şimdi

Gestalt terapisinin ana özelliği, günümüze odaklanmaktır. Oturumda, danışan ve terapist ilişkisi güven ve emniyet inşa etmede kritik öneme sahiptir. Hastanın paylaştığı gibi, bir Gestalt terapisti, geçmişte çok fazla zaman harcadıklarına dair bir his varsa veya endişeleri onları geleceğe hızlandırıyorsa, hastayı şimdiki zamana geri getirmeye yardımcı olacaktır.

Bir hastayı hazır tutmanın bir örneği, belirli bir olayı veya deneyimi işlerken hastanın yüz ifadesi veya vücut dili hakkında soru sormak gibi bir şey içerebilir.

Şimdiki zamanda kalmak kulağa aldatıcı derecede basit gelebilir. Orada kalmak ne kadar zor olabilir, değil mi? Peki, alışveriş listesi hazırlarken kendinizi iş hakkında endişelenirken ya da ailenizle birlikte yemek masasında otururken geçmiş bir olayı hatırlarken bulduysanız, bir terapi seansındayken aklımızdan ne kadar çabuk çıkabileceğimizi anlayabilirsiniz.

Acıyla çalışmak

Acı verici deneyimlerden kurtulmak için çok çalışıyoruz ve bu hayatta kalma tekniğinin bir parçası da duygusal incinmemizi veya olayın acı dolu hafızasını kapatmaya çalışmaktır. Gestalt terapisinde, artık bu zor işi yapmak zorunda olmadığınız bir alan sunulur.

Bu, işlerin hızlı bir şekilde ortaya çıkacağı anlamına gelmez, ancak mecbur değiller. Bir Gestalt terapisti, danışan o alanda iyileşmeye hazır olduğunda acı veren anılar veya olaylar gibi şeylerin farkına varacağını anlar.

Öz farkındalık

Gestalt terapisi sırasında, terapistinizle yapacağınız bazı deneyimsel egzersizler olabilir. Deneyimsel egzersiz, terapide yapılan, farkındalığın artmasına ve işlemeye yardımcı olabilen terapötik aktiviteleri ifade eder. Gestalt terapisinin merkezinde farkındalık vardır. Frederick Salomon Perls’in dediği gibi, “Farkındalığın kendisi şifadır.”

Deneyimsel alıştırmalar yapmak, özellikle kelimeleri bulmak zor olduğunda veya daha görsel bir şekilde işleme eğilimi gösterdiğinde, açılmanın ve paylaşmanın harika bir yolu olabilir. Gestalt terapistleri, bu egzersizlerin farkındalığı artırmaya yardımcı olduğunu anlar.

Gestalt egzersizleri

Aşağıda Gestalt terapisinde kullanılan yaygın egzersizler bulunmaktadır:

Kelimeler ve dil

Gestalt terapisinde dile ve üsluba dikkat etmek önemlidir. Hastalar sorumluluk almayı öğrendikçe, başkalarına odaklanmak yerine kişisel sahiplenme duygusunu yansıtan bir dil kullanmayı öğrenirler. Örneğin, “Bunu yapmasaydı bu kadar sinirlenmezdim!” Demek yerine, bir hasta “Bunu yaptığında kendimi kızgın hissediyorum çünkü kendimi önemsiz hissetmeme neden oluyor ve bundan hoşlanmıyorum” demesi için cesaretlendirilebilir.

Boş sandalye

Bu, hastanın başka bir kişiyle veya kendisinin başka bir bölümüyle hayal kurmasına ve sohbete katılmasına olanak tanıyan bir rol yapma egzersizidir. Boş sandalyenin karşısında oturan hasta, o diğer kişiyle veya kendisinin başka bir parçasıyla konuşuyormuş gibi bir diyaloğa girer.

Rol yapma

Rol yapmanın başka bir örneği de “en iyi köpek ve güçsüz köpek” olarak adlandırılan şey olabilir. Bunda, bir danışanın kendisinin farklı kısımlarına sahip olduğu kabul edilmektedir. Boş sandalyeye benzer şekilde, hasta hem kişiliğinin daha talepkâr tarafı olan en iyi köpek hem de kişiliğinin daha itaatkâr ve itaatkâr tarafı olan güçsüz kişi olarak konuşur.

Vücut dili

Bir seans sırasında, bir Gestalt terapisti danışanın ayağına vurduğunu, ellerini sıktığını veya belli bir yüz ifadesi yaptığını fark edebilir. Terapist muhtemelen bu konudaki gözlemlerinden bahsedecek ve o anda kişi için neler olduğunu soracaktır.

Abartı

Beden diline bir ses vermenin yanı sıra, bir Gestalt terapisti danışanın vücut dilini sorgulayabilir. Danışanın olanları ifade edecek kelimeleri bulması zorsa, seansta deneyimlerinin bir kısmını ortaya çıkarmak için seans sırasında bu hareketi abartması veya arka arkaya birkaç kez tekrar etmesi istenebilir. 

Duygu bulma

Bir seans sırasında insanların duygu hakkında konuşması yaygındır. Duygu hakkında konuşmak, Gestalt terapistinin danışanın seanslarda yapmasını istediği bir duyguyu deneyimlemekten farklıdır. Danışan duygu hakkında konuşurken, terapist onlara bu duyguyu bedenlerinde nerede hissettiğini sorabilir.

Buna bir örnek, “midemde bir çukur” veya “göğsümde gerginlik var” olabilir. Duygusal deneyimi vücuttaki farkındalığa getirebilmek, hastanın mevcut kalmasına ve duygularını daha etkili bir şekilde işlemesine yardımcı olur.

Yaratıcı sanatlar

Boyama, heykeltıraşlık ve çizim gibi ek etkinlikler de insanların farkındalık kazanmasına, orada kalmasına ve o anda nasıl işleneceğini öğrenmesine yardımcı olmak için kullanılabilir. Bu stilde, müşteriye geleneksel hareketsiz oturma ve konuşma dışında sunulabilecek herhangi bir tekniğin, kendilerinin, deneyimlerinin ve iyileşme süreçlerinin daha fazla farkına varmalarına izin vermede oldukça yardımcı olabileceği genellikle belirtilir.

Nasıl yardımcı olur

Aşağıdakiler, Gestalt terapisinin potansiyel faydalarından bazılarıdır:

İşbirlikçi ilişki

Gestalt terapisi, danışanın dünyada olma deneyimi hakkında daha fazla farkındalık kazanmasını amaçlamaktadır. Gestalt terapistlerinin hastalarını değiştirme gibi bir amacı yoktur. Aslında, hastalar kendilerinin daha fazla farkına varmaya, orada kalmaya ve bir şeyleri burada ve şimdi işlemeye odaklanmaya teşvik edilir.

Hareketli bloklar

Deneyimlerden, özellikle acı veren deneyimlerden nasıl kurtulacağımızı öğrenmenin yolunun, ilerleyebilmemiz için bloklar yaratmak veya farkındalığın dışına itmek olduğu öneriliyor. Göründüğü kadar etkili olsa da, benlik duygumuz ve deneyimlerimiz açısından daha bölümlere ayrılmış ve parçalanmış hale geldikçe, bu durum bizim için sorun yaratabilir.

Bir zamanlar kendimize yardımcı olmak için kullandığımız teknikler, öz farkındalığa ve büyümeye engel olur. Hasta farkındalığını artırmak, bu engellerin tanımlanmasına, uygun şekilde zorlanmasına ve yoldan çekilmesine olanak tanır, böylece iyileştirici ve kişisel gelişimi bulabiliriz.

Kişisel sorumluluk

Gestalt terapisinin temel amaçlarından biri, danışanlara deneyimlerine sahip olma ve onları kabul etme fırsatı vermektir. Başkalarını suçlarken, kontrol duygumuzu yitiririz ve olayın veya olaya karışan diğer kişinin kurbanı oluruz. Gestalt terapisi, hastaları, bir deneyim hakkında nasıl anlam yarattığımıza dair eski yöntemlere meydan okumaya teşvik eder.

Kişisel sorumluluğu nasıl kabul edeceğini ve kucaklayacağını öğrenmek Gestalt terapisinin bir amacıdır ve danışanların deneyimlerinde daha fazla kontrol duygusu kazanmalarına ve duygularını ve dünyayla etkileşimlerini nasıl daha iyi düzenleyebileceklerini öğrenmelerine olanak tanır.

Öz düzenleme ve büyüme

Gestalt terapisi, insanların doğası gereği kendi kendini düzenleme ve büyüme için çabaladığını öne sürer. Ancak bazen talihsiz ve acı verici deneyimlerden duygusal olarak kurtulmak için teknikler geliştiririz. Bu tekniklerden bazıları kısa vadede yardımcı olabilir çünkü acımızı veya sıkıntımızı en aza indirmeye yardımcı olabilirler.

Ancak uzun vadede bizi duygusal olarak daha sarsıntılı, kendimizi ifade edemeyen yerler bırakıyorlar. Başkalarıyla etkileşim kurmakta zorlanabilir ve kendimizi nasıl etkili bir şekilde düzenleyeceğimizi ve bütün, sorumlu varlıklar olmayı öğrenmekte zorlanabiliriz.

Güçlülükler ve zayıflıklar

Gestalt terapisinin hem artıları hem de eksileri vardır. Araştırmalar, anksiyete ve kişilik bozuklukları dâhil çeşitli durumların tedavisinde etkili olabileceğini ve en azından diğer psikoterapi yaklaşımları kadar etkili olduğunu göstermektedir.

Yazar: Jodi Clarke

Kaynak: verywellmind.com

Çeviren: Çağla Dağıtmaç

Düzenleyen: Yaren Kardelen Budun

Leave a comment