Elektrikli arabaların popüler olmamasının dört nedeni

Elektrikli arabaların popüler olmamasının dört nedeni

  • Elektrikli araçlar iklim değişikliğiyle mücadelede elzem bir role sahiptir.
  • Halihazırda dünya yollarında 10 milyonun üzerinde elektrikli araba vardır.
  • Maliyet, sürüş menzili ve güvenirlik endişeleri insanlarının geri durmasına neden oluyor.

Gelecek elektrikli arabalarda ise gelişi niye uzun zaman alacakmış gibi görünüyor?

Benzinli veya dizel arabaların sürüş menziline erişene kadar elektrikli araçların popüler olmayacağı dile getiriliyordu. O zaman bile, batarya şarj istasyonlarının azlığının başarıya ulaşmanın önünde bir engel teşkil ettiği söylenmekteydi.

Fakat her iki karşı savın ya zaten üstesinden gelindi ya da üstesinden gelinmek üzere. Gelecek on yılda pek çok hükümet çoğu ülkede fosil yakıtlı araçların satışını yasaklamaya hazırlanıyor. Öyleyse niçin daha fazla elektrikli araç (EVs) yollarda değil?

Elektrikli araçların zor benimsenmesinin nedenleri ülkelere göre çeşitlilik göstermektedir. Birleşik Krallık’ta yapılan bir araştırmada en yaygın satın almama nedeni arasında hızlı şarj istasyonlarının azlığı (%37) ilk sırada yer alırken bunu sürüş menzili (%35) ile maliyete (%33) ilişkin endişeler izlemektedir.

Pew Research’ün yaptığı araştırma da, Amerikalıların üçte ikisi elektrikli araçların çevre için iyi olduğunu kabul etmesine karşın, yine benzer orandaki kişiler araçları pahalı bulmakta ve üçte biri de güvenirlikleri hakkında kaygılanmaktadırlar.

Elektrikli araçların (EVs) zor benimsenmesinin ardındaki dört neden şunlardır:

Aşırı pahalılık

Fiyat, tereddüttün en bariz nedenidir. Şimdiye kadar, elektrikli arabalar benzinli veya dizel araçlardan çok daha pahalıydı. Buna karşın elektrikli araç yanlıları; daha az yakıt, servis ve bakım maliyeti nedeniyle uzun vadede daha ucuz olduğunu ileri sürmektedir.

Kıyaslama sitesi comparethemarket.com’un derlediği veriler; elektrikli Nissan Leaf’in maliyetinin bu modelin en düşük fiyatla satıldığı İspanya’da 28.620 dolar iken aynı boyutlardaki benzinli Nissan Micra’nın ise tüketiciye 17.255 dolara mâl olduğunu göstermektedir.

Ön ödeme ücretine dahil etmek yerine araba bataryasını kiralamak maliyetleri azaltabilir. Uzmanlar, kullanım ömrü sonunda ücretsiz değiştirilme avantajıyla birlikte batarya kiralama maliyetinin ayda 69 dolar ile 138 dolar arasında olduğunu söylemektedirler.

Sektör analistleri; elektrikli araba enerjisi olarak kullanılan lityum bataryaların maliyetinin düşüşü ile birlikte yakın gelecekte araba fiyatlarının düşeceğini söylemektedirler. Ayrıca sübvansiyonlar elektrikli ve hibrit arabaların üretiminin hareketlenmesine yardımcı olmaktadır.

Son yıllarda, batarya teknolojisi gelişirken elektrikli araç (EV) fiyatları düştü.

Yetersiz şarj istasyonu

Uluslararası Enerji Ajansı’na göre (IEA); küresel olarak kamuya açık batarya şarj istasyonları son beş yılda yedi kat daha fazla artan bir oranla kurulsa da, hâlâ bunun elektrikli arabaları yolda tutmak için yeterli olmadığına dair bir algı vardır.

Elektrikli araç (EV) şarj cihaz istasyonları açısından Kore lider durumdadır.

Ve bu algı temelsiz değildir. Uluslararası Enerji Ajansı’na (IEA) bakılırsa; şimdiye kadar Avrupa Birliği Alternatif Yakıt Altyapı Yönergesi’nin gerektirdiği şarj istasyon sayısını Avrupa’da sadece Fransa, İtalya ve Hollanda sağlamıştır.

Avrupa dışında kamusal şarj altyapısındaki büyümenin büyük kısmı, hızlı şarj istasyonlarının sayısı 2020’de %44’lük artış göstererek 310.000 çıkan Çin’de gerçekleşti. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Çin’in aksine Avrupa’da hızlı şarj istasyonu sayısının 2020’nin sonunda 38.000 ve ABD’de yalnızca 17.000 olduğunu söylemektedir.

Mikroçip kıtlığı

Bütün bunların hepsi, sadece dışarı çıkıp yeni bir elektrikli araba alabildiğiniz varsayımından hareket etmektedir. Fakat dünyada mikroçip kıtlığı elektrikli araçlar da dahil bütün araçların teslimatını aksatmaktadır. IHS Markit, yalnızca 2021’in ilk çeyreğinde araba ve hafif kamyonet üretiminde 1,4 milyon kayıp olduğunu söylemektedir.

Mikroçip imalatçılarının, Covid-19 kapanmalarının ardından araba üreticilerinin üretimi arttırmasıyla birlikte aniden yükselen taleple başa çıkmaya çalıştıklarını belirtmektedir. 2021 ve 2022’de kıtlığın devam etmesini bekleyen analistler mevcut araba çeşitliliğin etkileneceğini ifade etmektedirler.

Bataryanın yanma riski

Deloitte’nin yaptığı bir araştırmada; küresel olarak elektrikli araçların sürüş menziline ve şarj istasyonlarının azlığına odaklanılmasının büyük tüketicileri endişelendirdiğini doğruladı. Fakat Çin’de anket yapılan kişilerin %31’i batarya teknolojisinin güvenliğinden kaygılandığını dile getirdi.

Elektrikli arabalarda batarya yangını, medyanın oldukça dikkatini çekmesine karşın İsveç Araştırma Enstitüsü’nün (RISE) Proje Yöneticisi Ola Willstrand’a göre, elektrikli araçlarda yangın riskinin daha büyük olduğuna dair net bir kanıt yoktur. Hatta riskin daha düşük bile olabileceğini söylüyor.

Avrupa, yeni elektrikli araç satışında lider durumda

2010-2020 arası, yeni küresel elektrikli araç tescili ve otomobil pazar payı

Umutlu olmak için nedenler

Güçlüklere karşın elektrikli araba satışları dünyada artmaktadır. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA); 2021’in ilk çeyreğinde 2020’nin aynı dönemine kıyasla, küresel elektrikli araba satışlarının %140 arttığını söylemektedir.

Çin bu dönemde yarım milyon yeni elektrikli araba satarak lider iken onu yakından takip eden Avrupa (450.000) ve hatta ABD’de de elektrikli araç satışları 2020’nin ilk çeyreğiyle karşılaştırıldığında iki katına çıktı.

Dünya yollarında halihazırda 10 milyondan fazla elektrikli araba vardır ve Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), 2030’a kadar 145 milyon olacağını tahmin ediyor. Hatta daha fazla şarj istasyonu ve fosil yakıtlara daha yüksek vergi gibi devlet teşvikleriyle daha da artabileceğini de söylüyor.

Dünya Ekonomik Forumu; aralarında imalatçıların ve ham madde üreticilerinin de olduğu 42 küresel organizasyonu bir araya getiren Küresel Batarya İttifakı (Global Battery Alliance) toplantısı yaptı. Toplantıya katılanlar, bataryaların ulaşım ve enerji sektörünün karbon ayak izini azaltmada kilit bir role sahip olduğunu ifade etti.

İttifak; 2040’a kadar elektrikli araç sınıfına geçiş için yaklaşık 290 milyon şarj istasyonuna ihtiyaç duyulacağını ve toplamda 500 milyar dolar küresel yatırımın gerekeceğini belirtmektedir.

Yazar: Douglas Broom

Çeviren: Nuray Turan

Düzenleyen: Ayşe Gündüz

Kaynak: World Economic Form

Leave a comment